Kêmasiya septuma navbera ventrîkulan (VSD) di zarokan de: emeliyat û pêvajoya başbûnê Kêmasiya septuma navbera ventrîkulan (VSD) valahiyeke zikmakî ye di dîwarê navbera ventrîkula rast û çep a dil de. Ji ber vê valahiyê, beşek ji xwîna bi oksîjenê dewlemend dikare ji ventrîkula çep derbasî ventrîkula rast bibe û bibe sedem ku xwîna ji asayî zêdetir bo pişikan were şandin. Her VSD ne hewceyî emeliyatê ye. Lê belê valahiyên mezin dikarin bibin sedem ku dil zêdetir bixebite, zextê di gera xwînê ya pişikan de zêde bibe û di zarokan de mezinbûn dereng bikeve. Nîşanên VSD di zarokan de çi ne? VSD yên piçûk bi gelemperî nîşanan nadin. Di valahiyên mezin de, bi taybetî di dema pitikîtiyê de, ev nîşan dikarin xuya bibin: - Nefesgirtina bilez û zehmetiya nefesê - Di dema xwarinê de zû westîn û xwêdan - Zêdebûna kêmî a kîloyê - Enfeksiyonên pir caran ên rêyên nefesê - Zû westîn û bêhêzî - Bihîstina nalînekê di muayeneya dil de VSD çawa tê teşxîskirin? Di teşxîsa VSD de rêbaza bingehîn ekokardiyografî (ultrasonografiya dil) e. Bi vê rêbazê mezinahî û cihê valahiyê, arasteya herikîna xwînê û bandorên li ser dil têne nirxandin. Dema pêwîst be elektrokardiyografî (EKG), grafiya pişikan û muayeneyên pêşketî dikarin bêne kirin. VSD kengî hewceyî emeliyatê ye? VSD yên piçûk, bi taybetî di salên pêşîn ên jiyanê de, dikarin bi xwe bigirin. Valahiyên ku barekî girîng li ser dil çênakin, bi kontrolên birêkûpêk dikarin bêne şopandin. Lê belê di rewşên jêrîn de dibe ku destwerdana emeliyatê pêwîst be: - Pêşketina nîşanên têrnebûna dil - Zehmetiya xwarinê û negirtina kîloyê - Herikîna zêde ya xwînê bo pişikan - Mezinbûna diyar a jûreyên çepê yên dil - Xetera bilindbûna zextê di damarên pişikan de - Bandorbûna valvên dil Di VSD yên mezin ên ku nîşanên giran çêdikin de, ji bo pêşîgirtina ji zirara mayînde ya damarên pişikan, emeliyat dikare di dema pitikîtiyê de were plankirin. Emeliyata VSD di zarokan de çawa tê kirin? Emeliyata VSD bi gelemperî emeliyateke dilê vekirî ye ku di bin anestezî ya giştî de tê kirin. Di dema emeliyatê de bi alîkariya makîneya dil-pişik tê gihîştin valahiya di dil de. Li gorî mezinahî û cihê kêmasiyê, valahî yan rasterast bi dirûn yan jî bi yamayeke taybet tê girtin. Armanc ew e ku derbasbûna xwînê ya nenormal a di navbera ventrîkulan de rawestîne û nîzama gera xwînê ya normal a dil piştgirî bike. Di hin cureyên VSD yên hilbijartî de girtina bi kateterê jî dikare bê nirxandin. Lê belê ev rêbaz ne ji bo her zarokî guncaw e. Pêvajoya başbûnê piştî emeliyata VSD 24–48 saetên pêşîn: şopandina di lênêrîna tund de Piştî emeliyatê zarok bi gelemperî di yekeya lênêrîna tund a emeliyata dil a zarokan de tê şopandin. Rîtma dil, nefes, tansiyon û gera xwînê ji nêz ve têne şopandin. Dirêjahiya lênêrîna tund li gorî rewşa zarokê diguhere. Rojên pêşîn: başbûn li nexweşxanê Her ku rewşa giştî ya zarokê başтir dibe, xwarin û tevgerbûn gav bi gav têne zêdekirin. Kontrolkirina êşê, lênêrîna birînê û nirxandina fonksiyonên dil girîng in. Zarokên ku tengasî pêk nehatine bi piranî di nav çend rojan heta nêzîkî hefteyekê de dikarin ji nexweşxanê derkevin. Lê belê dirêjahiya mayîna li nexweşxanê li gorî kesan diguhere. 4–6 hefteyên pêşîn: başbûn li malê Rihetbûn li malê, xwarina hevseng û parastina cihê emeliyatê girîng in. Ji bo ku hestiyê sîngê başbibe, divê di nav ew demê ku bijîşk pêşniyar kiriye de ji çalakiyên zehmet were dûrketin. Mehên li pey: vegera jiyana asayî Piştî emeliyateke serkeftî, piraniya zarokan dikarin gav bi gav vegerin çalakiyên rojane û tevgerên fîzîkî yên bi temenê wan re guncaw. Pêvajoya başbûnê bi temenê zarokê, rewşa tenduristiyê ya berî emeliyatê û berfirehiya destwerdana emeliyatê ve girêdayî ye. Piştî emeliyatê divê li çi bê miqatbûn? - Divê kontrolên birêkûpêk ên kardiyolojiya zarokan neyên paşguhkirin. - Divê birîna emeliyatê paqij bê hiştin û nîşanên enfeksiyonê bêne şopandin. - Divê dermanên ku bijîşk dane li gorî pêşniyarê bêne bikaranîn. - Divê xwarin û zêdebûna kîloyê bêne şopandin. - Berî vegera çalakiyên fîzîkî divê destûra bijîşk bê wergirtin. Di rewşa tayeke bilind, sorbûneke diyar yan herikîna li cihê emeliyatê, zêdebûna teng-nefesbûnê yan bêhêziyeke diyar de divê serî li saziyeke tenduristiyê bê dan. Rêjeya serkeftinê û encamên demdirêj ên emeliyata VSD Emeliyatên girtina VSD di emeliyata dilê zarokan de bi berfirehî têne kirin û bi taybetî di rewşên yekta û bê tengasî de rêjeyên serkeftinê yên bilind hene. Piştî dermankirineke serkeftî, gelek zarok dikarin mezinbûn û pêşketina xwe ya asayî bidomînin. Lê belê encamên emeliyatê li gorî mezinahî û cihê VSD, nexweşiyên dil ên hevalbend û rewşa zarokê ya berî emeliyatê diguherin. Çima destwerdana zû girîng e? Vekirî mayîna demdirêj a VSD yên mezin ên ku hewceyî dermankirinê ne, dikare bibe sedema tengasiyên giran ên wekî têrnebûna dil û zirara mayînde ya damarên pişikan. Destwerdana emeliyatê ya di wextê xwe de dibe alîkar ku ev xetere kêm bibin û kalîteya jiyana zarokê û tenduristiya dilê wî ya demdirêj bê parastin. Encam Qulek di dil de ne hewce ye ku pêşeroja zarokekî diyar bike. VSD di zarokan de yek ji nexweşiyên dil ên zikmakî ye ku bi teşxîsa zû, plankirina rast a dermankirinê û dema pêwîst be bi destwerdana emeliyatê ya serkeftî dikare bi bandor bê birêvebirin. Emeliyata di wextê guncaw de û şopandina birêkûpêk dikarin alîkariya zarokan bikin ku saxlem mezin bibin û jiyaneke çalak derbas bikin. Ji bîr nekin: Her VSD ne hewceyî emeliyatê ye. Biryara destwerdanê û dema emeliyatê divê ji aliyê pisporên kardiyolojiya zarokan û emeliyata dilê zarokan ve li gorî rewşa takekesî ya zarokê bê diyarkirin.